Waarom er niet gekort mag worden

Waarom er niet gekort mag worden

Hoe moeten we nu een besluit nemen over kortingen bij pensioenfondsen? De bestaande wet- en regelgeving werkt als een automatisme en roept bij velen weerstanden op. Er zijn zelfs vele deskundigen die pleiten voor een hogere discontovoet bij het berekenen van de dekkingsgraad van pensioenfondsen. Kan een verstandige analyse van de financiële situatie bij de pensioenfondsen ertoe leiden dat een afgewogen en verantwoord besluit wordt genomen over ingrepen bij pensioenfondsen?

Alvorens een dergelijke analyse te maken is het noodzakelijk het eens te worden over een aantal uitgangspunten:

  • Ingrepen bij pensioenfondsen zijn gerechtvaardigd als hun financiële situatie zodanig is verslechterd dat aan de verplichtingen die een fonds op zich heeft genomen niet meer kan worden voldaan op een andere wijze dan door kortingen op die verplichtingen;
  • De middelen waarmee een pensioenfonds aan zijn verplichtingen voldoet worden gevormd door de belegde middelen van het fonds;
  • De belegde middelen van het fonds worden gevormd door de ingelegde premies en het rendement daarop;
  • Een pensioenfonds is, uitzonderingen daargelaten, een “going concern” en stopt niet op enig moment met zijn activiteiten. Bij de beoordeling van de financiële gezondheid van een pensioenfonds moet daarom de continuïteit een rol spelen;
  • Pensioenfondsen geven geen garanties. Hun verplichtingen zijn voorwaardelijk en vormen een ambitie, niet een harde toezegging.

 

Als we het eens zijn over deze uitgangspunten dan is een oplossing voor de huidige situatie voor de hand liggend. Dan moet, in tegenstelling tot wat nu gebeurt, niet een te lage dekkingsgraad het ultieme meetpunt zijn maar dan moet de vraag beantwoord worden: “is het fonds onder de huidige omstandigheden in staat om aan zijn verplichtingen te voldoen?”

Stel een groot pensioenfonds heeft bij de huidige lage discontovoet van gemiddeld 0,6% een dekkingsgraad van 96%. Volgens de gangbare systematiek is dat voldoende om nu onmiddellijk te korten als dat pensioenfonds al vijf jaar een dekkingsgraad heeft die lager ligt dan 104,3%. Maar stelt men de hierboven geformuleerde vraag dan moet het antwoord zijn: “dit pensioenfonds kan bij een structureel rendement van 0,6% maar 96% van zijn verplichtingen nakomen. Bij 1,1% rendement kan het aan zijn verplichtingen voldoen”.

Op dit moment is het voor inflatie gecorrigeerde rendementspercentage waarmee de premie wordt berekend 2,8%. De Commissie Dijsselbloem heeft een advies uitgebracht over de nieuwe parameters. Gaan we van die nieuwe parameters uit dan wordt het verwachte rendement 3,5% en het voor inflatie gecorrigeerde rendement 1,6%. Er is dus geen aanleiding om tot kortingen over te gaan. Alleen als het rendement van het betreffende pensioenfonds structureel over de komende tientallen jaren lager zou liggen dan 1,1% is er aanleiding tot kortingen. Er zijn geen aanwijzingen voor zo’n ontwikkeling. In ieder geval zijn de gemiddelde rendementen uit het verleden altijd tenminste 5 procentpunten hoger geweest. Als de Commissie Dijsselbloem gelijk heeft (en waarom zou ze geen gelijk hebben want ze meldt zelf dat haar analyse gebaseerd is op wetenschappelijke uitgangspunten), dan zullen de komende vijf jaren een gemiddeld rendement te zien geven van 3,5%.

Ik weet dat vakbeweging en Minister Koolmees elkaar in de houdgreep houden. De vakbeweging wil de kortingen van tafel anders loopt zij weg uit de onderhandelingen. Minister Koolmees wil het Pensioenakkoord tot een goed einde brengen en haalt de temporisering van de stijging van de pensioenleeftijd van tafel als de vakbeweging de samenwerking stopt. Maar zou het niet getuigen van echt leiderschap als beide partijen over hun schaduw heen springen en naar de werkelijke cijfers kijken? Wil je echt alle geld wat je de komende zestig jaar nodig hebt voor de pensioenuitkeringen nu al in kas hebben? Dat is toch belachelijk! Ben je opgehouden met nadenken? Het instrument van de dekkingsgraad is een botte bijl geworden. Geld afpakken van pensioengerechtigden en deelnemers in pensioenfondsen mag alleen als het echt nodig is. En er is geen enkel argument te bedenken waarmee zo’n besluit op dit moment te rechtvaardigen is. Integendeel: het zuur verdiende geld dat pensioenfondsen nu moeten oppotten moet worden uitgedeeld. Indexatie kan zonder bezwaar worden opgepakt. Zelfs inhaalindexatie is mogelijk bij zulke hoge vermogens. Dan is die lerarenstaking helemaal niet nodig want dan komt er structureel meer dan een miljard Euro extra beschikbaar via belastinginkomsten.

Rob de Brouwer

5 november 2019

6 Reactie's
  • Jules Ruis
    Geplaatst op 23:24h, 06 november Beantwoorden

    M.i. bevat bovenstaand artikel ook de argumenten om de pensioenen zelfs te indexeren.

    • robdebrouwer
      Geplaatst op 06:42h, 07 november Beantwoorden

      Dat is volkomen juist!

  • loes uytdehaag
    Geplaatst op 23:41h, 06 november Beantwoorden

    Bedankt Rob,
    Misschien dat de partijen nader tot elkaar komen met als resultaat een aanpassing van de rekenrente. Vakbonden lijken genoegen te gaan nemen met niet korten en vergeten daarbij dat weer niet indexeren ook korten is. Blijf hopen.

  • Harm
    Geplaatst op 16:58h, 07 november Beantwoorden

    Als ik geld beleg in deze in een pensioenpot deel ik mee in de winst van die inleg. Voor eventuele tegenvallers is er al een reserve opgebouwd en zal ik tijdelijk iets minder krijgen zal het echt tegen zit . Ik ben namelijk mede aandeelhouder belegde geld . En niet onze regering. Ik moet er zelfs belasting en premies over betalen.

  • Rob Lutgerhorst
    Geplaatst op 18:38h, 15 november Beantwoorden

    Ook bedankt Rob,

    Een duidelijk en zorgvuldig verhaal. Graag dit breder uitdragen ook naar de politiek en de criticasters zoals prof. Kocken (Gardano,VU), Boeljaars, Piekaart, Netsparclub uit Tilburg, CPB, CBS Sociale Partners, SER, DNB en niet te vergeten de politiek.

    Overigens als er wel noodzaak tot korten zou ontstaan,tot hoe ver mag er dan gekort worden (tot 0 euro pensioenuitkering)?
    Rob Lutgerhorst.

  • robdebrouwer
    Geplaatst op 11:04h, 16 november Beantwoorden

    Beste Rob,
    De dekkingsgraad is bepalend voor het korten. Volgens het Pensioenakkoord moet de dekkingsgraad tenminste 100% zijn (bij een huidige rekenrente van 0,5%). Zolang pensioenfondsen geld in kas hebben behoeft niet tot 0 te worden gekort. Maar het grootste probleem is de rekenrente. En laat dit nog eens duidelijk gezegd worden: als we de rekenrente vastzetten op 2% (voorstel vakbond VCP) dan zijn alle problemen opgelost. De bewering van de tegenstanders dat dit ten koste gaat van de jongeren is alleen maar waar als voor de komende jaren niet 2% per jaar wordt verdiend maar 0,5% per jaar. En dat is absurd. Je mededeling dat het geld eerst verdiend moet worden voordat het mag worden uitgegeven is al even absurd. Waar zijn die miljarden die de laatste tientallen jaren zijn verdiend en niet uitgekeerd als indexatie dan gebleven? Het is diefstal ten gunste van jongere generaties. Sorry dat ik het zeggen moet.

Geef een reactie